Przygotowanie do USG jamy brzusznej

USG jamy brzusznej to jednych z najczęściej wykonywanych badań obrazowych. Pozwala ocenić stan wątroby, drogi żółciowe i pęcherzyk, trzustkę, śledzionę, nerki, a nawet jelita. Jakość obrazu zależy nie tylko od klasy aparaty i wprawnej ręki badającego, ale również przygotowania pacjenta.

Dlaczego przygotowanie pacjenta wpływa na jakość obrazu USG

Ultradźwięki, które są wysyłane i odbierane przez sondę słabo przenikają przez powietrze. Kolejnym problemem podczas badania są gazy jelitowe, resztki pokarmowe i nadmierna perystaltyka, które mogą tworzyć artefakty i utrudniać ocenę stanu pacjenta.

Wpływ przygotowania pacjenta do badania:

1. Lepsza wizualizacja narządów,

2. Redukcja artefaktów,

3. Dokładniejsza ocena miąższu wątroby, nerek i śledziony,

4. Skrócenie czasu badania i mniejsza potrzeba powtarzania,

5. Wyższa powtarzalność pomiarów.

Nowoczesne aparaty, takie jak Alpinion seria XCUBE, oferują redukcję szumów i artefaktów, co jest pomocne w takich sytuacjach. Należy jednak pamiętać, że nawet najlepsze funkcje mogą nie być wystarczające, gdy pacjent nie przygotuje się do badania.

Dieta przed USG jamy brzusznej – co jeść, a czego unikać

Podstawowym celem diety jest ograniczenie produktów, które powodują wzdęcia i gazy w jelitach. U większości pacjentów zaleca się lekkostrawne posiłki w dniu poprzedzającym badanie, a przy skłonności do gazów i wzdęć – nawet 2-3 dni wcześniej.

Warto odstawić też pokarmy tłuste przed badaniem. Tłusty posiłek pobudza skurcze pęcherzyka żółciowego i może zmniejszyć jego wypełnienie. Warto zadbać o odpowiednie przygotowanie do badania, aby wykluczyć schorzenia, które mogą umknąć podczas badania wykonanego przy złym przygotowaniu.

Głodzenie i przyjmowanie płynów przed badaniem – zasady

W przypadku badania USG jamy brzusznej zaleca się również pozostanie na czczo na kilka godzin przed badaniem. Nie należy jeść obfitych posiłków w dniu badania, a jeżeli jest to możliwe przychodzić na badanie na czczo. Oczywiście każda placówka powinna poinformować pacjenta o zasadach przygotowania się do badania i do tych zaleceń należy się bezwzględnie stosować.

Poniżej przedstawiamy najczęściej przekazywane zasady:

1. Gdy badanie wykonywane jest przed południem, pacjent zgłasza się na czczo – po południu po niewielkim posiłku z kilkugodzinnym postem

2. Dozwolone jest picie niegazowanej wody, małymi lekami. Jeżeli badanie dotyczy oceny wypełnienia pęcherza, placówka również powinna poinformować o przygotowaniu

3. Należy unikać napojów gazowanych, mleka, kawy i alkoholu

4. Unikać palenia przed badaniem, również wyrobów elektronicznych

Szczególne przypadki – cukrzycy, dzieci, kobiety w ciąży

Pacjenci z cykrzycą. Wielogodzinny post przed wizytą może zwiększać ryzyko hipoglikemii. Zalecania w takim przypadku, powinny być ustalane indywidualnie i przy umawianiu wizyty warto o tym wspomnieć.

Dzieci. W przypadku dzieci czas głodówki należy dostować indywidualnie. Najlepiej skonsultować z lekarzem prowadzącym.

Kobiety w ciąży. USG jamy brzusznej jest całkowicie bezpieczne i bezinwazyjne. Przygotowanie w tym przypadku natomiast powinno być łagodne i nie zaleca się długiego postu.

Bibliografia

1. American Institute of Ultrasound in Medicine, “AIUM Practice Parameter for the Performance of an Ultrasound Examination of the Abdomen and/or Retroperitoneum”, Journal of Ultrasound in Medicine, 2022.

2. American College of Radiology, AIUM, SPR, SRU, ACR–AIUM–SPR–SRU “Practice Parameter for the Performance of an Ultrasound Examination of the Abdomen and/or Retroperitoneum”, American College of Radiology, 2023.

3. Dietrich CF i wsp., EFSUMB “Recommendations and Guidelines for Gastrointestinal Ultrasound”, European Journal of Ultrasound, 2017.

4. British Medical Ultrasound Society, Society and College of Radiographers, “Guidelines for Professional Ultrasound Practice”, BMUS, 2018.